ĐINH THẾ HƯNG – Viện Nhà nước và Pháp luật

Bia tiến sĩ Quốc Tử giám trân trọng ghi: “Hiền tài là nguyên khí quốc gia”. Hiền tài của bất cứ quốc gia nào đều là của hiếm và đương nhiên của hiếm thì khó tìm và khó giữ. Có được đội ngũ hiền tài là mơ ước của mọi chế độ. Tuy nhiên, điều này phụ thuộc vào nhiều thứ trong đó có yếu tố quan trọng là vận nước. Có những lúc chúng ta ở trong tình trạng “Tuấn kiệt như sao buôi sớm, nhân tài như lá mùa thu” như Nguyễn Trãi từng than thở. Năm nào Việt Nam cũng có những học sinh thi quốc tế đoạt huy chương . Nhưng qua sự chọn lọc khắc nghiệt của thời gian, của khoa học đã chứng tỏ tài năng nào là ngôi sao băng vụt sáng phút chốc rồi rơi vào “bẫy trung bình” của trí thức, mãi mãi sống với ánh hào quang của tấm huy chương vàng của quá khứ. Ngô Bảo Châu một tài năng toán học đích thực là hiền tài. Thế hệ chúng tôi 20 năm trước đã coi Ngô Bảo Châu là thần tượng của mình. Hai lần đoạt Huy chương vàng toán quốc tế, Giáo sư của đại học Đại học Paris XI, Đại học Chicago danh tiếng ở độ tuổi 27. Những người Việt Nam trên toàn thế giới trong đó có những người làm khoa học như chúng tôi sẽ vỡ òa trong niềm vui sướng khi cái tên Ngô Bảo Châu được xướng lên trong lễ trao giai thưởng toán học thế giới. Tiếng đàn Bá Nhá phải chờ có Chung Tư Kỳ. Lưu Bị 3 lần đến lều cỏ thỉnh cầu Khổng Minh xuống núi chỉ giáo mấy đường chính pháp trị nước. Mới đây, Phó thủ tướng Việt nam lần đầu tiên đã trân trọng mới GS Ngô Bao Châu về Việt Nam làm việc. Vì sao Giáo sư không nhận lời về ngay với lý do nào chi ông mới biết. Nhưng ông cũng nên phải ghi nhận tấm thịnh tình của đất nước mình.

Muốn mời được Ngô Bảo Châu và nhiều nhà khoa học khác có lẽ nên tìm hiểu căn nguyên của vấn đề. Xuất thân từ gia đình viên chức, thành tài tại khối chuyên khoa Toán đại học Tổng hợp Hà Nội danh giá. Thành danh nhờ sự tảo tần của cha mẹ và sự tận tâm của thày cô ở Việt Nam. Sau khi đoạt giải toán quốc tế, Ngô Bảo Châu tu nghiệp tại Pháp và ở lại nước ngoài làm việc. Thỉnh thoảng có về Việt Nam tham gia nghiên cứu cùng Viện Toán và một số trường đại học. Nhưng từ phía những nhà quản lý có lẽ cần giải quyết được cái lý do tại sao ngày trước và bây giờ anh chưa về nước. Đó chính là môi trường làm việc và một số lý do khác nữa. Và chắc chắn không phải là vì chế độ đãi ngộ. Chính vì vậy, nếu Ngô Bảo Châu không về thì không nên nghĩ cái nhà chúng ta tặng anh chưa to, mức lương trả cho anh chưa hấp dẫn. Khổng tử ngày xưa bỏ nước Lỗ mà đi không phải vì vua nước Lỗ không cho ông miếng thịt mà chính vì cách đãi hiền tài. Nước Việt nuôi anh khôn lớn. Nước ngoài cho anh thành danh. Trả nghĩa cho cả hai nơi là việc nên làm không lúc này thì lúc khác. Hơn nữa, với chính sách mơ cửa và trọng nhân tài của chúng ta thì không có nghĩa là cứ phải về nước mới cống hiến được cho quê hương.

Luật Viên chức đang được soạn thảo mà tinh thần của người dự thảo là cho phép người Việt ở nước ngoài về là viên chức nếu về nước. Nhưng đâu đó vẫn có ý kiến khác băn khoăn không đáng kiểu như nên cho hay không cho về. Điều đó có dễ làm những tí thức có tài có tâm với đất nước chạnh lòng. Đối với Ngô Bảo Châu, nhà cửa, đãi ngộ… hãy nói sau. Chỉ cần nói rằng đất nước đang cần những người như Ngô Bảo Châu bởi chúng tôi tin anh là người yêu nước.

SOURCE: TÁC GIẢ CUNG CẤP

TÌM ĐỌC CÁC BÀI VIẾT CÙNG TÁC GIẢ TẠI ĐÂY